Film-O-Rama Beter Beeld & Geluid, home cinema Nieuws Buis Agenda Bios Welbeschouwd Columns Film-O-Rakel Film-O-Rama Afmelden Profiel Aanmelden Registeren

 

20/01/2010

A Serious Man

Don't You Want Somebody to Love?

Minder Burn After Reading, meer Fargo. Komedie, maar wel weer behoorlijk donkerzwart. A Serious Man zou het meest persoonlijke project van de broertjes Coen zijn aangezien het verhaal zich afspeelt in het soort milieu waarin zij zelf opgroeien (een Joodse gemeenschap in de suburbs). Of hun jeugd even zwartgallig was, weet ik niet, maar als dat de bron zou zijn voor hun steeds verder uitdijende oeuvre van topfilms, is het in ieder geval ergens goed voor geweest. A Serious Man is daar een goed voorbeeld van. Wederom een topfilm van de Coens.




De film opent met een donker en onstuimig Polen, zo’n anderhalve eeuw geleden. Een man zonder naam (zeer waarschijnlijk geen familie van de zangeres) komt onderweg naar huis in de problemen, maar wordt geholpen door ene Reb, een kennis van zijn vrouw. Eenmaal thuis vertelt hij dit tegen zijn vrouw en die deelt hem mede dat die ene Reb al een tijdje dood is. "Onzin", zegt de man zonder naam, "ik heb hem zelf gezien en sterker nog, ik heb hem uitgenodigd voor een warm kopje soep, dus je zult het zo zelf zien." Er wordt op de deur geklopt en ja hoor, daar staat hij dan, Reb, koud en zin hebbend in soep. De vrouw des huizes weet het zeker, Reb is een dybbuk (een ziel van een overledene in het lichaam van iemand anders, met kwade bedoelingen in ieder geval). Hoe het precies afloopt zal ik niet verklappen, maar dat Larry Gopnik (Michael Stuhlberg) hierin niet voorkomt is een feit.

Larry Gopnik is namelijk de hoofdpersoon van de film en na de Jiddisch gesproken intro die gebaseerd is op een oude Joodse sage, springt het verhaal dan ook ineens van 19e eeuws Polen naar Minneapolis in 1967, een typische suburb. Larry Gopnik woont er met zijn vrouw, dochtertje, zoontje en zijn op de bank slapende broer Arthur (Richard Kind). Hij is een op promotie afstevende natuurkundeprofessor aan de lokale universiteit. Alles gaat best wel goed, maar daar komt snel een einde aan. Donkere wolken pakken samen boven het hoofd van Larry en alles wat eerst goed ging, lijkt nu compleet mis te gaan. Zijn vrouw verlaat hem voor iemand anders, zijn promotie komt op de tocht te staan en ook zijn gezondheid begint te kwakkelen.

A Serious Man is een mythische, Bijbelse vertelling die duidelijk overeenkomsten vertoont met het relaas rondom Job, een personage uit de Tenach en/of het Oude Testament. Job was een man die alles had wat zijn hartje begeerde, maar de Duivel ging zich met Jobs leven bemoeien, waardoor hij alles verloor. Spijtig voor hem, fijn voor ons, want de Coens maakten aan de hand van dit eeuwenoude verhaal een heerlijke, gitzwarte komedie.

Ondanks dat A Serious Man een typische Coen-film is, met typische Coen-personages en typische Coen-humor, missen we in A Serious Man toch een aantal typische Coen-elementen. Al is ‘missen’ misschien niet het goede woord. Want ondanks de, zonder twijfel, overtuigende talenten van Frances McDormand, Jon Polito, Steve Buscemi, John Turturro, John Goodman of een George Clooney worden al deze vaste Coen-acteurs niet gemist. A Serious Man doet het met relatief onbekende acteurs. Oke, Michael Stuhlberg is dan wel een gerenommeerd theateracteur, Richard Kind is wellicht bekend bij liefhebbers van de series Spin City en Curb Your Enthousiasm en Fred Melamed zal bij slechts enkele diehard Woody Allen-fans een belletje doen rinkelen (zeven maal zat hij in een Allen-film), van een bekende sterrencast is zeker niet te spreken.

Een bewuste keuze van de Coens om de kijker niet te veel af te leiden van het verhaal. Want laten we eerlijk zijn, Burn After Reading was gewoon kijken naar hoe George Clooney, John Malkovich en Brad Pitt gek liepen te doen en lol hadden in hun werk. Dit leverde uiteindelijk wel een vermakelijke film op, maar meegesleept worden in het verhaal zat er niet in. A Serious Man weet dit wel voor elkaar te krijgen en dit is uiteindelijk de grootste kracht van de film. Wanneer het verpletterende einde (geloof het of niet, het deed mij denken aan het belabberde Robert Rodrigue- project The Adventures of Sharkboy & Lavagirl) eenmaal is gepasseerd en de aftiteling over het scherm rolt, zal de film nog lang blijven rondspoken. Over onderdompeling in het verhaal gesproken.

A Serious Man ziet er met zijn prachtige art-direction erg mooi uit, de grappen en grollen (let ook op het heerlijke anekdotische tandartsverhaal dat net als de proloog weinig functie lijkt te hebben) zorgen voor een constante glimlach en toch wordt je compleet meegezogen in het drama van de hoofdpersoon. Michael Stuhlberg is een uitstekende leading man, maar stiekem wordt er veel thunder gestolen door Fred Melamed als over-sympathieke man die er met Larrys vrouw vandoor gaat en Richard Kind die zich het eerste deel van de film verscholen houdt achter de badkamerdeur. A Serious Man is tragisch, maar oooooh (vijf maal) zo leuk.



Plaats uw reactie

Ralph op 23/01/2010

Wie kotst kan de gal verwachten
hoewel ik de sfeer, stijl en uitstraling erg kon waarderen, werd ik toch niet helemaal het verhaal ingezogen. ik had de hele tijd het gevoel dat ik iets miste. zowel in het opzicht dat ik het verhaal misschien niet goed mee kreeg, als dat er gewoon iets écht ontbrak. zeker geen slechte film, maar voor mij ook zeker niet de Coens' beste.
Erwan op 27/01/2010

I don't know, I'm making this up as I go
Heb hem net gezien en net als je denkt dat de Coens niet vreemder kunnen worden, flikken ze het toch weer! Het is een erg bizarre film met veel links naar Jodendom waar ik helemaal niks van snapte maar gelukkig staat of valt de film niet met een gebrek aan religieuze kennis :-) Zeker niet de beste film van de broers, maar toch weer van grote kwaliteit, vooral de scenes bij de rabijnen vond ik erg grappig. Goede soundtrack ook zeg!
Christel op 31/01/2010

Net de film gezien, natuurlijk meteen ff hier de recensie gelezen. Vond 'm erg goed (ja, ook de recensie, haha). Deed mij op een gegeven moment ook wat aan Lynch denken, en verrek, er was zelfs een Lynch-achtig einde (al vond ik dat zelf niet zo verpletterend). Zeker een aanrader!
Naam:
E-mail:

Uw e-mailadres wordt niet getoond.